थेट मुख्य मजकुराकडे जा
REELFREE NATION

नागरिकांनी चालवलेली चळवळ, भारतातून सुरुवात

तुमचे लक्ष म्हणजेच तुमचे आयुष्य.

अल्गोरिदमवर चालणाऱ्या, कधीही न संपणाऱ्या (इन्फिनिट-स्क्रोल) व्हिडिओ फीडबद्दल पुरावे काय सांगतात, हे REELFREE NATION तपासते — आणि भीती पसरवून नव्हे, तर पुराव्यांवर आधारित संरक्षणाची मागणी करते.

स्क्रोलिंग कमी. जगणे जास्त.

एक आकृती: न संपणाऱ्या फीडचे प्रतीक असलेल्या दाटीवाटीच्या रेषा, ज्या मोकळ्या होत एका स्पष्ट रेषेत बदलतात.

हे चक्र हेच उत्पादन आहे.

शॉर्ट व्हिडिओ फीड अपघाताने अशा बनलेल्या नाहीत. त्यांची सर्वात ओळखीची वैशिष्ट्ये जाणीवपूर्वक घेतलेले डिझाइनचे निर्णय आहेत, आणि त्यांची उघडपणे तपासणी व्हायला हवी.

एका स्वाइपमधून दुसरा स्वाइप.दुसऱ्यातून एक तास.

एक आकृती: वेगवेगळ्या रील्स अरुंद होत, एकमेकींच्या जवळ येत एका भरीव ठोकळ्यात मिसळतात — वारंवार येणारे छोटे क्षण साचून एक तास कसा होतो ते दाखवणारी.

न संपणारे स्क्रोल (इन्फिनिट स्क्रोल)

फीडला शेवट नसतो आणि थांबण्याची नैसर्गिक जागाही नसते. सत्र कुठे संपायला हवे होते, हे काहीही दाखवत नाही.

आपोआप सुरू होणे (ऑटोप्ले)

पुढचा व्हिडिओ आपोआप सुरू होतो. पुढे पाहत राहण्यासाठी कोणताही निर्णय घ्यावा लागत नाही; थांबण्यासाठी मात्र घ्यावा लागतो.

शिफारस (रेकमेंडेशन)

क्रम एक यंत्रणा ठरवते, जी लक्ष धरून ठेवण्यासाठीच तयार केलेली असते, आणि तुमचे लक्ष ज्याने धरून राहते त्यानुसार ती स्वतःला बदलते.

आधी पुरावे, मग युक्तिवाद.

संशोधन प्रत्यक्षात काय दाखवते याची एक सुव्यवस्थित, सार्वजनिक नोंद — ज्यात काय अनिश्चित आहे, कशावर मतभेद आहेत, किंवा काय अजून उपलब्धच नाही, हेही आहे.

आम्ही काय तपासत आहोत

  • लक्ष9 अभ्यास

    सलग एकाग्रता कशी मोजली जाते, आणि वारंवार येणाऱ्या, छोट्या, खूप उत्तेजक मजकुरामुळे तिचे काय होते.

  • ताण, चिंता आणि उदास मनःस्थिती, आणि वापराच्या वेगवेगळ्या पद्धतींशी त्यांचा काय संबंध आहे.

  • झोप3 अभ्यास

    रात्री उशिरा आणि झोपण्यापूर्वी डिव्हाइस वापरण्याच्या संदर्भात झोपेची वेळ, कालावधी आणि गुणवत्ता.

  • मुले आणि तरुण ही उत्पादने कशी वापरतात, आणि संरक्षणाची सर्वात जास्त गरज कुठे आहे.

  • शिक्षण2 अभ्यास

    अभ्यासाच्या सवयी, वर्गातील एकाग्रता, आणि कोणत्या परिस्थितीत शिकण्यात अडथळा येतो किंवा मदत होते.

  • वापराच्या पद्धती, थांबणे कठीण जाते असे लोक स्वतः सांगतात ते, आणि लोक स्वतःच्या सवयींचे वर्णन कसे करतात.

  • क्रम ठरवणाऱ्या यंत्रणा मजकूर कसा निवडतात, त्या कशासाठी तयार केल्या जातात, आणि बाहेरून काय पाहता येते.

  • सक्तीच्या (कम्पल्सिव्ह) वापराशी जोडलेल्या डिझाइन पद्धती, आणि प्रत्येक दाव्याच्या बाजूने व विरोधात असलेले पुरावे.

नुकतेच जोडलेले

  1. डिजिटल तृप्ती: ग्रामीण चीनमधील short video वापर आणि मानसिक आरोग्य

    दीर्घकालीन (लॉन्गिट्युडिनल) कोहॉर्ट, 2025, चीन — Zhang, C.; Zhu, B.

  2. वैद्यकीय विद्यार्थ्यांमध्ये short-form video वापराचा लक्ष नियंत्रण आणि झोपेच्या गुणवत्तेशी संबंध: एक cross-sectional अभ्यास

    एका वेळचा (क्रॉस-सेक्शनल), 2026 — Mohammed, B. A.; Allampally, S.; Sadanandam, P. et al.

  3. लक्ष-संबंधित उतावळेपणा, short-form video चा वापर आणि किशोरवयीन मुलांचे शाळेतील गैरवर्तन: पालकांच्या मीडिया मध्यस्थीच्या मध्यस्थीकारी भूमिकेचा अभ्यास

    एका वेळचा (क्रॉस-सेक्शनल), 2026, चीन — Li, L.; Jia, C. X.

सर्व 16 अभ्यास पाहा

ज्या आकड्याचा स्रोत आम्ही तुम्हाला दाखवू शकत नाही, असा कोणताही आकडा आम्ही प्रकाशित करत नाही.

तज्ज्ञ काय म्हणतात

डॉक्टर आणि संशोधक, त्यांच्याच शब्दांत, प्रत्येक स्रोताच्या लिंकसह.

  • The entire burden of mitigating the risk of harm of social media cannot be placed on the shoulders of children and parents.

    Portrait of Dr Vivek H. Murthy

    Dr Vivek H. Murthy

    U.S. Surgeon General (at the time of the 2023 advisory), Office of the U.S. Surgeon General, United States

    बातमी लेख: US surgeon general issues major advisory on social media use and teens' mental health (ABC7 San Francisco), २३ मे, २०२३

    From his May 2023 advisory on social media and youth mental health, calling on technology companies and policymakers to share responsibility.

    फोटो: U.S. Department of Health and Human Services

  • When we talk more, the story is often the same late nights on the phone, gaming for hours, scrolling before sleep. The child is not weak or careless. The child is tired.

    Dr Meghana Phadke Sultania

    Senior Consultant and Head, Unit III – Pediatrics and Adolescent Health, Asian Hospital, India

    बातमी लेख: Economic Survey's focus on digital addiction, mental health is timely and necessary: Experts (The News Mill, ANI copy), २९ जानेवारी, २०२६

    A paediatrician describing what she sees in clinic, reacting to the Economic Survey 2025-26 on digital addiction in children.

सर्व तज्ज्ञांचे म्हणणे

ज्यांच्यावर परिणाम होतो, त्यांनीच उभारलेली.

REELFREE NATION नागरिकांनी चालवलेली चळवळ आहे. ही गोष्ट जवळून पाहणाऱ्या आणि तिचे अचूक वर्णन करू शकणाऱ्या लोकांवर ती अवलंबून आहे.

काय पणाला लागले आहे

  • विद्यार्थी

    लक्ष केंद्रित करण्याची, अभ्यास करण्याची आणि सुरू केलेले पूर्ण करण्याची क्षमता.

  • पालक

    घरात अधिक निरोगी सवयी — अंदाजापेक्षा अधिक भक्कम गोष्टीवर आधारलेल्या.

  • शिक्षक

    वर्गातील लक्ष, आणि ते जपण्यासाठी शाळांना लागणारी मदत.

  • संशोधक

    ठरावीक दर्जावर तपासलेले पुरावे — ते टिकत नाहीत तेव्हाही.

  • नागरिक

    लोकांच्या उपयोगी पडणारे तंत्रज्ञान, आणि ते कसे डिझाइन केले जाते यात आपले म्हणणे.

शिक्षक, समुपदेशक आणि मुख्याध्यापक: तुमच्या शाळेसाठी मोफत, तयार धडा पाहा.

यंत्रणेचे नियमन करा, बोलण्याचे नव्हे.

आमचा आक्षेप एका डिझाइन पद्धतीला आणि तिच्यामागच्या स्वार्थाला आहे — शॉर्ट व्हिडिओला नाही, निर्मात्यांना (क्रिएटर्स) नाही, आणि कोणाच्याही प्रकाशित करण्याच्या किंवा पाहण्याच्या हक्काला नाही.

आधी मुलांचे रक्षण करा. बाकीचे सिद्ध करा.

REELFREE NATION मागणी करते की अल्गोरिदमवर चालणाऱ्या, कधीही न संपणाऱ्या (इन्फिनिट-स्क्रोल) शॉर्ट व्हिडिओ फीडसाठी पुराव्यांवर आधारित नियम असावेत, आणि त्यात मुलांचे आणि तरुणांचे विशेष संरक्षण असावे.

आम्ही प्रकाशित करतो त्यावर लेबल कसे लावतो

तथ्य
तपासून पाहता येणारी माहिती.
संशोधनातील निष्कर्ष
एखादा अभ्यास काय सांगतो ते.
अर्थ लावणे
पुराव्यांचे आम्ही केलेले विश्लेषण.
मत
एखादा दृष्टिकोन.
धोरणात्मक भूमिका
सरकारांनी किंवा प्लॅटफॉर्मनी काय करावे, अशी आमची मागणी.

करण्यासारख्या तीन गोष्टी.

बटणांची भिंत नव्हे, तर मोजक्याच अर्थपूर्ण कृती. यांपैकी दोन आता खुल्या आहेत; तिसरी तिची कार्यपद्धती आणि गोपनीयतेचा आढावा पूर्ण झाल्यावर खुली होईल.

लक्ष ही अशी गोष्ट आहे, जी आपण परत मिळवायचे ठरवू शकतो.

चळवळीत सामील व्हा

पुराव्यांवर आधारित संरक्षणाची मागणी करणाऱ्या लोकांमध्ये तुमचे नाव जोडा. यासाठी एक मिनिट पुरे. तुम्ही पाठवण्यापूर्वीच, तुमची माहिती कशी हाताळली जाते हे ते पान स्पष्टपणे सांगते.

पुरावे पाहा

आम्ही काय तपासत आहोत, आणि ते एका ठरावीक दर्जावर कसे तपासणार आहोत, ते वाचा. संशोधन ग्रंथालय उघडपणे उभारले जात आहे, आणि त्यातील मजकुराआधी त्याची रचना प्रकाशित केली जाते.

सर्वेक्षणात भाग घ्या

शॉर्ट व्हिडिओ रोजच्या आयुष्यात कसा बसतो, यावर एक राष्ट्रीय सर्वेक्षण. ते रचनेतूनच निनावी असेल, आणि एकही प्रतिसाद गोळा करण्याआधी त्याची प्रश्नावली, संमतीची भाषा, माहिती किती काळ ठेवली जाईल आणि सांख्यिकी पद्धत प्रकाशित केली जाईल.

तयारी सुरू आहेसर्वेक्षण कसे होईल